Cztery podstawowe zasady pisowni polskiej

4.7/5 - (4 votes)

Cztery podstawowe zasady pisowni polskiej

Cztery podstawowe zasady pisowni polskiej. Zawsze powtarzam, że język to żywy organizm. Pojawiają się w nim nowe słowa, inne z kolei ulegają przedawnieniu. Jednak główne filary, na których oparte są reguły polskiej pisowni, pozostają niezmienne i warto je znać. Dlatego w dziś przedstawiam Wam cztery podstawowe zasady, które pozwolą Wam jeszcze lepiej zorientować się w zagadnieniach z obszaru filologii polskiej. Dzięki znajomości głównych reguł pisowni polskiej żadna korekta pracy licencjackiej lub magisterskiej nie będzie Wam straszna.

Zasada fonetyczna – reguła ta odnosi się do związku mowy i pisma. Przyjmuje się, że każda głoska w języku polskim ma swój odpowiednik w określonej literze (zawsze w tej samej). Alfabet to zatem nic innego jak system znaków służących do zapisywania mowy. W praktyce, nieco potocznie, można stwierdzić, że jeśli nie wiesz, jak coś napisać, pisz jak mówisz.

Zasada morfologiczna – według tej reguły niektóre wyrazy w języku polskim zapisujemy zgodnie z ich budową, bez względu na sposób wymawiania danego słowa. Chodzi zatem o nadrzędność morfologii wyrazów wobec fonetyki. Przykładami słów, które najlepiej oddają sens tej zasady, są mózg, bób czy bródka – w wyniku uproszczeń artykulacji wymawiane są one jako musk, bup, czy brutka.

Gotowi, by iść dalej z tematem? Przed nami ostatnie zasady, bez których znajomości trudno wyobrazić sobie pracę korektora i sprawdzanie pracy dyplomowych pod względem poprawności językowej.

Zasada historyczna – według tej zasady pisownia niektórych wyrazów nie jest uzasadniona ani regułą fonetyczną, ani morfologiczną, a jedynie historyczną tradycją funkcjonowania języka. Dotyczy ona głównie odróżniania w pisowni rzż, uó, chh. Zasadę najlepiej obrazują pary wyrazów, które wymawiamy tak samo, jednak ich zapis różni się od siebie. Dla przykładu morze (zbiornik wodny) i może (słowo wyrażające przypuszczenie), bród (płytkie miejsce) – brud (nieporządek).

Zasada konwencjonalna – a więc umowna. Odnosimy ją do wszystkich wyrazów, których pisownia nie znajduje uzasadnienia w pozostałych regułach. Dla przykładu: partykułę nie piszemy łącznie z czasownikami, lecz osobno z rzeczownikami i przymiotnikami. Zasada konwencjonalna obejmuje również pisownię wyrażeń przyimkowych (np. na co dzień, lecz naokoło). Jak widać, w przypadku tej zasady najlepszym wyjściem jest wzrokowe zapamiętanie niektórych wyrazów, aby nie popełnić w nich błędu, który z pewnością nie ujdzie nam płazem podczas sprawdzania pracy dyplomowej.

Poznanie podstawowych zasad pisowni języka polskiego to podstawa. Kto wie, może zainspirują Was one do zgłębiania tajników językoznawstwa na własną rękę? Jestem pewna, że im więcej dowiecie się o polszczyźnie, tym mniej korekta prac dyplomowych będzie Wam potrzebna.

4.7/5 - (4 votes)
AUTOR
Dorota Wrona

Magister psychologii, wielokrotna laureatka stypendium Ministra Edukacji, Rektora KUL oraz Marszałka Województwa Lubelskiego. Założycielka platformy YouExpert i współwłaściciel programu antyplagiatowego „JSA – demo”, przeznaczonego do samodzielnego sprawdzenia pracy pod kątem plagiatu.