EPQ-R - Kwestionariusz Osobowości Eysencka - pomiar osobowości

Opis narzędzia EPQ-R

Autorzy: Hans J. Eysenck, Sybil B. G. Eysenck (2006)

Polska adaptacja: Zespół Pracowni Testów Psychologicznych PTP

Polska normalizacja: Aleksandra Jaworowska (2011)

Kwestionariusz Osobowości Eysencka EPQ-R to narzędzie psychologiczne służące do pomiaru podstawowych wymiarów osobowości zgodnie z teorią Hansa J. Eysencka. Dostępne są dwie wersje: pełna EPQ-R oraz skrócona EPQ-R(S). Metoda ta znajduje szerokie zastosowanie w badaniach naukowych oraz diagnozie psychologicznej w różnych obszarach, w tym w psychologii klinicznej, edukacji oraz organizacji i pracy.

EPQ-R w wersji pełnej składa się ze 106 pytań, na które badany odpowiada Tak lub Nie. Kwestionariusz pozwala na pomiar w 6 skalach. Badanie można przeprowadzić indywidualnie lub grupowo, bez ograniczenia czasu. Przeciętny czas wypełnienia kwestionariusza to około 20 minut dla wersji pełnej EPQ-R i 10 minut dla wersji skróconej EPQ-R(S). Narzędzie przeznaczone jest dla młodzieży i dorosłych w wieku 16-69 lat.

Skale EPQ-R (wersja pełna)

• Psychotyzm (P) – wymiar osobowości związany z twardością umysłu, brakiem empatii, skłonnością do niekonwencjonalnych zachowań oraz trudnościami w nawiązywaniu bliskich relacji;
• Ekstrawersja (E) – tendencja do poszukiwania stymulacji w towarzystwie innych ludzi, towarzyskość, asertywność, wysoki poziom aktywności;
• Neurotyzm (N) – wymiar odnoszący się do stabilności emocjonalnej, tendencji do przeżywania negatywnych emocji takich jak lęk, depresja, poczucie winy;
• Kłamstwa (K) – skala kontrolna pozwalająca na ocenę tendencji do przedstawiania się w lepszym świetle oraz do udzielania odpowiedzi społecznie pożądanych;

EPQ-R(S) – wersja skrócona

EPQ-R(S) składa się z 48 pozycji pochodzących z wersji pełnej EPQ-R. Pozwala na obliczenie wyników w 4 skalach: Psychotyzmu (P), Ekstrawersji (E), Neurotyzmu (N) i Kłamstwa (K). Wersja skrócona może być wykorzystywana podobnie jak wersja pełna, jednak z wyjątkiem skali Psychotyzmu z EPQ-R(S), która w polskiej adaptacji okazała się mało trafna i mało rzetelna.

Właściwości psychometryczne

Narzędzie charakteryzuje się dobrymi właściwościami psychometrycznymi. Rzetelność pomiaru została oszacowana poprzez zgodność wewnętrzną oraz stabilność czasową skal. Współczynniki zgodności wewnętrznej dla poszczególnych skal mieszczą się w zadowalającym przedziale, co świadczy o spójności pomiaru. Trafność narzędzia została potwierdzona w licznych badaniach walidacyjnych, zarówno w Polsce, jak i na świecie.

Zastosowanie

EPQ-R w wersji pełnej może być wykorzystywany do badań naukowych oraz do celów diagnozy indywidualnej w psychologii klinicznej, edukacji oraz organizacji i pracy. Wersja skrócona EPQ-R(S) nadaje się szczególnie do badań przesiewowych oraz sytuacji, gdy czas badania jest ograniczony. Należy jednak pamiętać o ograniczeniach interpretacyjnych dotyczących niektórych skal w polskiej adaptacji.

Zobacz inne testy

Tematy prac magisterskich z psychologii dotyczących osobowości

• Związek między wymiarami osobowości według modelu Eysencka a stylami radzenia sobie ze stresem.
• Ekstrawersja i neurotyzm jako predyktory wypalenia zawodowego w zawodach pomocowych.
• Profil osobowości osób z zaburzeniami lękowymi – badanie z wykorzystaniem EPQ-R.
• Wymiary osobowości a preferencje zawodowe młodzieży akademickiej.
• Neurotyzm i ekstrawersja w kontekście jakości życia i dobrostanu psychicznego.
• Osobowość a zachowania ryzykowne u młodzieży – rola psychotyzmu i ekstrawersji.
• Związek między osobowością a efektywnością w pracy zespołowej.
• Wymiary osobowości według Eysencka a strategie uczenia się studentów.
• Osobowość a skłonność do uzależnień behawioralnych – analiza empiryczna.
• Różnice w profilu osobowości między osobami z depresją a populacją ogólną.

Przegląd badań

Osobowość i zdrowie psychiczne

Badania z wykorzystaniem modelu Eysencka wykazały istotne związki między wymiarami osobowości a zaburzeniami psychicznymi. Wysoki poziom neurotyzmu konsekwentnie wiąże się z większym ryzykiem rozwoju zaburzeń lękowych i depresyjnych (Eysenck & Eysenck, 1985). Metaanaliza przeprowadzona przez Kotov i współpracowników (2010) potwierdziła silny związek neurotyzmu z szeregiem zaburzeń psychicznych, podczas gdy ekstrawersja wykazywała negatywny związek z zaburzeniami internalizacyjnymi. Psychotyzm okazał się predyktorem zaburzeń z grupy spektrum psychotycznego oraz zaburzeń zachowania (Claridge & Davis, 2001).

Osobowość a funkcjonowanie społeczne i zawodowe

Wymiary osobowości mierzone EPQ-R mają istotne znaczenie dla funkcjonowania w środowisku pracy. Badania wykazały, że ekstrawersja koreluje pozytywnie z satysfakcją zawodową w zawodach wymagających kontaktów interpersonalnych (Furnham et al., 2002). Neurotyzm natomiast wiąże się z wyższym poziomem stresu zawodowego i niższą efektywnością pracy w warunkach wysokiego obciążenia (Deary et al., 1996). Psychotyzm może być związany z kreatywnością i niekonwencjonalnym myśleniem, co może być korzystne w określonych kontekstach zawodowych (Eysenck, 1995).

Genetyczne i neurobiologiczne podstawy wymiarów osobowości

Badania z zakresu genetyki behawioralnej potwierdzają biologiczne podstawy wymiarów osobowości zaproponowanych przez Eysencka. Badania bliźniąt wskazują na dziedziczność na poziomie 40-60% dla ekstrawersji i neurotyzmu (Bouchard & Loehlin, 2001). Współczesne badania neuroobrazowe wykazały związki między neurotyzumem a aktywnością ciała migdałowatego w odpowiedzi na bodźce emocjonalne, podczas gdy ekstrawersja koreluje z aktywnością układu nagrody (Canli, 2004). Te ustalenia potwierdzają biologiczne podstawy teorii Eysencka dotyczące pobudzenia korowego i aktywacji układu limbicznego.

Osobowość a zachowania zdrowotne

Wymiary osobowości wpływają również na zachowania zdrowotne i ryzyko chorób somatycznych. Badania longitudinalne wykazały, że wysoki neurotyzm wiąże się z większym ryzykiem chorób układu sercowo-naczyniowego, podczas gdy ekstrawersja może mieć efekt ochronny poprzez lepsze wsparcie społeczne (Shipley et al., 2007). Psychotyzm koreluje z zachowaniami ryzykownymi, w tym z większym prawdopodobieństwem uzależnień i zachowań antyspołecznych (Heaven, 1996).

Bibliografia

• Eysenck, H. J., & Eysenck, M. W. (1985). Personality and individual differences: A natural science approach. Plenum Press.
• Kotov, R., Gamez, W., Schmidt, F., & Watson, D. (2010). Linking "big" personality traits to anxiety, depressive, and substance use disorders: A meta-analysis. Psychological Bulletin, 136(5), 768-821.
• Claridge, G., & Davis, C. (2001). What's the use of neuroticism? Personality and Individual Differences, 31(3), 383-400.
• Furnham, A., Petrides, K. V., Jackson, C. J., & Cotter, T. (2002). Do personality factors predict job satisfaction? Personality and Individual Differences, 33(8), 1325-1342.
• Deary, I. J., Blenkin, H., Agius, R. M., Endler, N. S., Zealley, H., & Wood, R. (1996). Models of job-related stress and personal achievement among consultant doctors. British Journal of Psychology, 87(1), 3-29.
• Eysenck, H. J. (1995). Genius: The natural history of creativity. Cambridge University Press.
• Bouchard, T. J., & Loehlin, J. C. (2001). Genes, evolution, and personality. Behavior Genetics, 31(3), 243-273.
• Canli, T. (2004). Functional brain mapping of extraversion and neuroticism: Learning from individual differences in emotion processing. Journal of Personality, 72(6), 1105-1132.
• Shipley, B. A., Weiss, A., Der, G., Taylor, M. D., & Deary, I. J. (2007). Neuroticism, extraversion, and mortality in the UK Health and Lifestyle Survey: A 21-year prospective cohort study. Psychosomatic Medicine, 69(9), 923-931.
• Heaven, P. C. (1996). Personality and self-reported delinquency: Analysis of the "Big Five" personality dimensions. Personality and Individual Differences, 20(1), 47-54.
• Pracownia Testów Psychologicznych PTP. (2011). EPQ-R - Kwestionariusz Osobowości Eysencka - Polskie normalizacje.